Tadeusz Leszner

 

Biogram:, Tadeusz Antoni Leszner, ur. 24.01.1895 w Warszawie, zm. 16.03.1967 w Warszawie, kolekcjoner ekslibrisów, mecenas artystów, bibliofil, prawnik, doktor filozofii; pseud. Olgierd Nawłocki. Wykształcenie wyższe (Wydział Prawa Uniwersytetu Moskiewskiego, 1919 oraz Wydział Humanistyczny Uniwersytetu Warszawskiego, 1932-1936). Pracował najpierw w MSZ w Warszawie oraz na placówkach dyplomatycznych w Amsterdamie, Bredzie, Brukseli, Pradze, Monachium, Frankfurcie n. Menem, Charkowie i Moskwie, później po powrocie do kraju jako radca prawny w Centralnym Zarządzie Kinematografii. Od młodych lat gromadził księgozbiór z zakresu prawa, historii, filozofii, sztuki i bibliologii, w którym znaczny dział zajmowały stare druki. Jeden z najaktywniejszych propagatorów twórczości ekslibrisowej w Polsce. Własnym sumptem wydał liczne teki autorskie ekslibrisistów polskich, inicjował wiele wystaw ekslibrisów, organizował tajną działalność graficzną w czasie wojny, współtworzył konspiracyjną „Grupę Dziesięciu” mającą na celu niesienie pomocy artystom oraz promocję ich sztuki. Członek Towarzystwa Bibliofilów Polskich w Warszawie (1937-1939), Koła Miłośników Ekslibrisu w Warszawie (1939-1945 i 1960-1967), Towarzystwa Miłośników Książki w Krakowie (1946-1951), Towarzystwa Przyjaciół Książki w Paryżu (1948-1952).

Czas trwania kolekcji: gromadzenie ekslibrisów rozpoczął Leszner przed wojną i gromadził ją do 1944 r.

Charakterystyka kolekcji: kolekcja ekslibrisów składała się z około 13.000 ekslibrisów współczesnych Lesznerowi twórców.

Ekslibrisy własne wykonali dla niego: Edmund Bartłomiejczyk, Wojciech Barylski, Czesław Borowczyk, Marek Brudnicki, Tadeusz Cieślewski syn, Tytus Czyżewski, Zbigniew Dolatowski, Tadeusz Dominik, Zofia Horodyńska – Waśkowska, Henryk Gaczyński, Witold Gawęcki, Edward Grabowski, Wojciech jakubowski, Jerzy Kram, Maria Kulikowska, Marian Lodkowski, Józef Maciak, Adam Młodzianowski, Stefan Mrożewski, Wojciech Maria Nowakowski, Hipolit Polański, Adam Półtawski, Edwarda Przeorska, Tadeusz Przypkowski, Konstanty Maria Sopoćko, Tadeusz Tuszewski, Zofia Waśkowska – Horodyńska, Wacław Waśkowski, Kazimierz Wiszniewski, Krystyna Wróblewska, Maria Zabłocka, Władysław Zakrzewski, Stanisław Zgaiński, Marian Ziółkowski.

Lokalizacja kolekcji: Warszawa

Losy kolekcji: kolekcja spłonęła w całości w 1944 r.

Dzieła sztuki i przedmioty kolekcjonowane: ekslibrisy

Bibliografia: T. Leszner, Dlaczego zbieram exlibrisy?(Odpowiedź na ankietę), „Silva Rerum” 1939, nr 10, s. 243; E. Chwalewik, Wojenne straty polskich zbiorów exlibrisów, Wrocław 1949, s. 7; „Życie Warszawy” 1967, nr 67, s. 10; Słownik pracowników książki polskiej, Warszawa – Łódź 1972, s. 508-509; A. Ryszkiewicz, Polscy zbieracze ekslibrisów, „Spotkania z Zabytkami” 1981, nr 6, s. 66; K.M. Sopoćko, Rylcem i piórem. Ekslibrisowe wspomnienia, Warszawa 1986, s. 89-92; J. Markiewicz, Sobie i przyjaciołom, Warszawa 1985, s. 53-55; T. Suma, „Dlaczego zbieram exlibrisy?”. Motywacje i zbiory przedwojennych kolekcjonerów ekslibrisów na przykładzie archiwalnych dokumentów ze zbiorów Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Wrocławiu, „Czasopismo Zakładu Narodowego im. Ossolińskich” 2011, z. 22, s. 187-214.