Józef Władysław Kobylański

 

Biogram: ur. 2.04.1893 w Busku, zm. 19.04.1971 w Warszawie, oficer Wojska Polskiego, myśliwy, bibliofil, redaktor i dziennikarz, kolekcjoner. Przed 1923 r. wstąpił do wojska, służył w 5 Pułku Strzelców Podhalańskich, następnie w D.O.K. IX w Brześciu nad Bugiem. W 1926 został kierownikiem Biblioteki Wojskowej w Przemyślu. Około 1930 r. przeniósł się do Poznania, a w 1932 do Warszawy, gdzie mieszkał do śmierci. Zasłużony działacz polskiego łowiectwa, autor kilkudziesięciu publikacji z zakresu łowiectwa i sztuki myśliwskiej. Członek komitetu redakcyjnego czasopisma „Łowiec Polski” (1932-1971) i Towarzystwa Przyjaciół Książki. Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, Krzyżem Walecznych i Krzyżem Niepodległości oraz najwyższym odznaczeniem łowieckim „ZŁOM”. Zbiory swoje przekazał dla dobra publicznego: książki do Biblioteki PAU w Krakowie, zbiory muzealne stały się podstawą utworzenia jedynego w Polsce Muzeum Sztuki Medalierskiej we Wrocławiu oraz Muzeum Łowieckiego w Warszawie.

Czas trwania kolekcji: od lat 30. XX w. do ok. lat 50./60. XX w.

Charakterystyka kolekcji: kolekcja ekslibrisów gromadzona od lat 30. XX w. Jego kolekcja to największy w Polsce zbiór ekslibrisów o tematyce łowieckiej.

Ekslibrisy własne: Posiadał kilka własnych ekslibrisów, wykonanych przez m.in.: Stanisława Kellera.

Lokalizacja kolekcji: Warszawa

Losy kolekcji: ekslibrisy przekazał po wojnie do Muzeum Łowiectwa w Warszawie i do Biblioteki Polskiego Związku Łowieckiego w Warszawie.

Dzieła sztuki i przedmioty kolekcjonowane: książki, czasopisma i kalendarze myśliwskie, statuty, regulaminy, legitymacje, dyplomy itp. kółek myśliwskich, autografy osób zasłużonych w łowiectwie, ekslibrisy i fotografie myśliwskie. Posiadał wiele rzadkich starych druków z tego zakresu.

Bibliografia: E. Chwalewik, Zbiory polskie. Archiwa, biblioteki, gabinety, galerie, muzea i inne zbiory pamiątek przeszłości w ojczyźnie i na obczyźnie, t. 2, Warszawa – Kraków 1927, s. 125, 130; „Łowiec Polski” 1971, nr 9, s. 15, nr 10, s. 14; Słownik pracowników książki polskiej. Suplement, Warszawa – Łódź 1986, s. 96-97; Zbigniew Woliński: Józef Władysław Kobylański (1893−1971): życie i dzieła, w: „Kronika Warszawy” 1(136)/2008.

 

Źródła:

1) Z Wikipedii:

http://pl.wikipedia.org/wiki/J%C3%B3zef_W%C5%82adys%C5%82aw_Kobyla%C5%84ski [dostęp: 30.10.2012]

 

Józef Władysław Kobylański (ur. 2 kwietnia 1893 w Busku, zm. 19 kwietnia 1971 w Warszawie) − publicysta, działacz Polskiego Związku Łowieckiego, bibliofil i kolekcjoner, autor wielu publikacji z dziedziny myślistwa, łowiectwa oraz historii polskich zwierzyńców i ogrodów zoologicznych, uczestnik obu wojen światowych.

Rodzicami Józefa Władysława Kobylańskiego byli Władysław i Jadwiga z domu Zbigniewicz. Szkołę średnią ukończył w 1913 roku, po czym rozpoczął studia na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Lwowskiego. Po wybuchu I wojny światowej został powołany do armii austriackiej, w Wojsku Polskim służył w 5. Pułku Strzelców Podhalańskich. Do rezerwy przeszedł w stopniu kapitana pod koniec lat 20. Przez kilka lat mieszkał w Jarosławiu i Przemyślu, od 1930 roku w Warszawie. Pierwsze próby literackie podejmował jeszcze w gimnazjum. W 1927 roku opublikował dwie prace z zakresu łowiectwa: Kłusownik i W obronie użytecznej zwierzyny łownej (z przedmową Juliana Ejsmonda). W następnych latach publikował na łamach między innymi „Łowca Polskiego”, „Sylwana” czy „Myśliwego”, opracował również hasła z zakresu łowiectwa do pięciotomowej Ilustrowanej Encyklopedii Trzaski, Everta i Michalskiego. W 1929 roku ukazały się Bibliografia łowiectwa w odrodzonej Polsce oraz Humor i łacina myśliwska − zbiór fraszek i anegdot. Pasja kolekcjonerska Kobylańskiego realizowała się w powstającym zbiorze przedmiotów związanych z kulturą łowiecką: plakietek, odznak, medali, medalionów czy żetonów, który zdobył w 1937 roku najwyższe wyróżnienie na Międzynarodowej Wystawie Łowieckiej w Berlinie. Był również bibliofilem, zbierał także wszelkie pamiątki związane z kultem św. Huberta. Prowadził również badania nad historią zwierzyńców i pierwszych ogrodów zoologicznych na ziemiach polskich. Ich owocem była opublikowana w 1928 roku praca Jak powstał w odrodzonej Polsce pierwszy zwierzyniec w Warszawie oraz inne, opisujące kilka podobnych instytucji. Zmobilizowany w sierpniu 1939 roku, wziął udział w walkach kampanii wrześniowej. Internowany w Rumunii, został później wydany Niemcom i osadzony w Oflagu VI B w Dössel. Do Warszawy powrócił po zakończeniu wojny, udało mu się uratować i zachować część kolekcji i księgozbioru. Pracował w redakcjach „Kolejarza Związkowca” i tygodnika „Sygnały”. Współpracował również z redakcją Polskiego Słownika Biograficznego. Na emeryturę przeszedł w 1955 roku. W 1961 roku był w Krakowie gościem honorowym ogólnopolskiego zjazdu poświęconego historii polskich zwierzyńców i ogrodów zoologicznych, brał aktywny udział w wykładach i dyskusjach. Zmarł w 1971 roku i został pochowany na Cmentarzu Powązkowskim. Był odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, Krzyżem Walecznych i Krzyżem Niepodległości oraz Złotą Gwiazdą Przemyśla. Jego zbiory trafiły między innymi do Muzeum Łowiectwa w Warszawie, archiwum Instytutu Zoologicznego Polskiej Akademii Nauk, Miejskiego Ogrodu Zoologicznego w Warszawie czy Muzeum Medalierstwa we Wrocławiu.

2) http://www.lasko.webd.pl/tkop/kobylanski.htm [dostęp: 30.X.2012]

 

Kobylański Józef Władysław (ok. 1893 – 19 IV 1971 Warszawa) kapitan WP, bibliotekarz, kolekcjoner i zbieracz książek. W młodości myśliwy, wstąpił następnie do wojska polskiego, był kapitanem 5. Pułku Strzelców Podhalańskich. Ok. 1923 służył w DOK IX w Brześciu nad Bugiem. Od ok. 1926 był kierownikiem Biblioteki Wojskowej DOK w Przemyślu (zał. 1922). Ok. 1930 przeniósł się do Poznania, ok. 1932 do Warszawy. Zasłużony dla łowiectwa polskiego działacz, był autorem kilkudziesięciu publikacji fachowych, od 1928 współpracownikiem, od 1932 członkiem Komitetu Red. „Łowca Polskiego”, współpracował też jako specjalista w zakresie łowiectwa z encyklopedią (zapewne Ilustrowaną Trzaski, Everta i Michalskiego). Wieloletni członek Towarzystwa Przyjaciół Książki. Odznaczony Krzyżem Niepodległości, Krzyżem Walecznych, Złotym Krzyżem Zasługi i najwyższym odznaczeniem łowieckim „ZŁOM”.

Gromadził najpierw w Przemyślu, następnie w Poznaniu i Warszawie bibliotekę myśliwsko-przyrodniczą. Zbierał książki, czasopisma i kalendarze myśliwskie, statuty, regulaminy, legitymacje, dyplomy itp. Kółek myśliwskich, autografy osób zasłużonych w łowiectwie, ekslibrisy i fotografie myśliwskie. Posiadał wiele rzadkich starych druków z tego zakresu. Ok. 1926 biblioteka liczyła 320 dzieł (wyłącznie polskich). Gromadził też medale z wystaw i pokazów łowieckich, odznaki i żetony towarzystw łowieckich oraz materiały świadczące o kulcie w Polsce św. Huberta, patrona myśliwych (obrazy, rzeźby, medale, medaliki itp.). Ogłaszał odezwy i apele o dostarczenie informacji o poszukiwanych przezeń zbiorach. Bibliotekę swą udostępnił pracującym naukowo w swym prywatnym mieszkaniu w Warszawie. Posiadał kilka własnych ekslibrisów. Bibliotece PAU w Krakowie ofiarował (1935/36) książki. Na Międzynarodowej Wystawie Łowieckiej w Berlinie w 1937 wystawiał medale i żetony myśliwskie i otrzymał wyróżnienie honorowe. Ogłosił m. in. Bibliotekarstwo wojskowe na terenie OK X Przemyśl („Polska Zbrojna” 1928 nr 319 s. 4) oraz szereg prac z zakresu bibliografii myśliwskiej i ekslibrisów myśliwskich: Bibliografia łowiecka w Odrodzonej Polsce („Kalendarz Myśliwski” 1929 s. 123-139 i odb. Warszawa 1928), O łosiu. Wykaz artykułów i wzmianek o łosiu zawartych w „Łowcu” i „Łowcu Polskim” (Warszawa 1933), O polskich kalendarzach myśliwskich („Kalendarz Leśny Informacyjny” 1937 s. 71-80 i nadbitka) oraz Polskie ekslibrisy myśliwskie („Łowiec Polski” 1934 z. 12 s. 246-247 i „Kurier Literacko-Naukowy”, dod. do „Ilustrowanego Kuriera Codziennego” 1936 nr 27) i Wystawa grafiki myśliwskiej, Poznań („Łowiec Polski” 1938, nr 5, s. 94-95). W 1939 r. opublikował odezwę (druk ulotny) Do braci myśliwych i ludzi dobrej woli w sprawie założenia muzeum łowiectwa. W czasie II wojny światowej zbiory Kobylańskiego ocalały (przynajmniej częściowo). Zbiory muzealne stały się – jeszcze za życia Kobylańskiego – podstawą Muzeum Sztuki Medalierskiej we Wrocławiu i Muzeum Łowieckiego w Warszawie, liczne książki, „białe kruki” polskiej literatury łowieckiej, wzbogaciły Bibliotekę Polskiego Związku Łowieckiego w Warszawie.

Irena Treichel, Słownik pracowników książki polskiej: suplement, Warszawa 1986, s. 96-97